Home » Uncategorized » Tümülüs Planları ve Girişleri

Tümülüs Planları ve Girişleri

Tümülüs Planları ve Girişleri, tümülüs; kral, kral ailesi, kral soyundan gelen yerel beyler ve zenginler için inşa edilen büyük mezar yapılarıdır. Yapılış şekli ilk önce mezar odası hazırlanır ya toprağın altına doğru kazılarak ya da toprağın üzerinde yapılır. Daha sonra üzeri toprak veya kaya yığılarak üzeri tepeye dönüştürülen ve yapay tepelerden oluşan bir mezar çeşitidir. Bazen de ana kaya oyularak oda haline getirilir, ölmüşün vücudu ve mezar armağanları bu odalara konulduktan sonra üstü belirlenmiş malzemelerle örtülür.

Tümülüs yapıları ölen kişinin toplum içindeki statüsü tümülüsün yapılacağı tepenin jeolojik durumu ve mezar armağanları yapıda farklılık gösteren faktörlerdir. Bu nedenle Tümülüs yapılarından bir standart yoktur.

Bir uygarlığın yıkılışı ile aynı topraklarda kurulan yeni uygarlık tarafında bir önceki uygarlığın kullandığı mezar türlerini kullandıkları arkeolojik kazılarda görülmektedir.

Tümülüslerde ortak yön mezar odası ve mezar armağanlarıdır. Tümülüsler 2 şekilde görülür

1- Çok Odalı Mezarlar: Biz bunlara aile tipi Tümülüsler diyoruz. Mezar odalarına önceden yapılmış tünellerden gidilir, aileden her ölen bu tür tüneller içinde gidilerek bedeni diğer bedenlerin yanına bırakılırdı.

2- Tek Odalı Mezarlar: Bu Tümülüslerde tünel ya da girişleri yoktur. Tümülüslerin yüksekliği ve katmanları o Tümülüs de giriş olup olmadığını, mezarın zenginliği hakkında bilgi verir, Tümülüslerde tünel girişleri Güneybatı ve Kuzeydoğu yönlerinden yer alır. Bu tür Tümülüsler çeyrek dilim yöntemi ile kazılacak ise kuzeydoğu yönüne denk gelen dilim seçilmelidir.

Bazı Tümülüslerde zeminde mezar odası yerine lahit tipi mezar sandukaları bulunur, bazılarında tuzak sistemi ya da yanıltmalar bulunmaktadır, yanıltmalar; asil mezar üstüne boş bir oda inşası, sahte odalara giden tüneller bazılarında ise armağanları başka bir oda içinde yer almaktadır.

Kaya mezarlarından olduğu gibi Tümülüs mezarların birçoğu kendi döneminden sonra soyguna uğramıştır. Tümülüslerden birçok değerli özellikle antik eşyalar bulunmaktadır. Tümülüslerin içinde ölenin yaşarken kullandıkları muhtelif eşyalar bulunur. Şayet Tümülüs bayan ise muhtelif takı ve süs eşyaları da bulunmaktadır.

Tümülüs Anıt Mezarların İç Yapısı

Tümülüslerde belirlemiş bir standartı yoktur. Tümülüsün yerleşim yeri, coğrafi durumu ve ölenin unvanı ile alakalı olarak değişir. Burada üç yöntem kullanılır.

1- Daha önce yapılmış kazılar örnek alınarak yenileri kazılır.

2- Toprak katmanları okunur.

3- Mezar odasını tespit edecek yüksek teknolojiyi kullanmaktır.

Tümülüs yapıları birer mimari yapılardır, bu nedenle bu tür yapıları basit algılamak başarısızlığı getirir Bunların çözümü yine bir mimari bilgi ile olacaktır. Sonuçta kas gücüyle ve bilgiyle yapılan yapılar yine kas gücü ve bilgiyle çözüme kavuşturulmalıdır. Bu güne kadar dünyada tecrübe edilmiş, arkeolojide kullanılan Tümülüs kazı sistemi vardır. Buradan yola çıkarak tecrübeler ışığında hedefe ulaşılmalıdır.

Tümülüslerde Kazı Sistemi

1-Çeyrek Dilim Sistemi: Bu sistem küçük boy tümülüslerde uygulanır. Tümülüs 4 eşit dilime bölünerek güney-batı cephesindeki dilim alınarak temizlenir.

2- Tünel Açma Sistemi: Bu sistem büyük boy tümülüslere uygulanır genellikle batı yönünde başlanır. Dikkat edilmesi gereken şey merkeze doğru giderken yön kaybetmemektir. Önce dar olur. Merkeze yaklaşıldığında genişletilmesi gerekir.

3- Derin ve geniş Yarma Sistemi: Bu sistem küçük boy tümülüslerde batı-doğu eksenine derin yarma olur. Büyük boy tümülüslerde ise yine çeyrek dilime yakın güney-batı cephesini kucaklayan geniş yarma olur.

Tümülüs Planları ve Girişleri Nasıl İnşa Edildi

Tümülüs krala veya ailesinden biri için yapılmaktadır ilk önce ahşap veya kayadan mezar odası hazırlandıktan sonra ölen kraliyet ferdinin vucudu ile ölen kişinin yaşarken kullandığı eşyalar ile birlikte mezar odasına koyulurdu. Öbür dünyada kullanacağı eşyalarda mezar odasına konurdu.

Çeşitli büyüklüklerde tümülüsler vardır. Tümülüs’ün büyüklüğü, ölen kişinin zenginliğine göre büyümektedir. Daha zengin olan kral için daha büyük tümülüs inşa edilirdi.

Tümülüs Planları ve Girişleri inşasında ilk işlem tümülüsün inşa edileceği yer seçimidir;

1- İnşa yeri genellikle düz bir alanda seçilir.

2- Deprem, heyelan ve erozyona dikkate alınarak yapılırdı.

3-Soygunlara karşı Tümülüs korunaklı yapılırdı.

  1. Önce temel atılır, temel moloz taşlardan oluşurdu. Genellikle çevrede bulunan malzemeler kullanılırdı. Bir kolon gibi üstte gelecek yapıyı koruyacak şekilde sağlam inşa edilirdi.
  2. Yeteri miktarda taşlar ustalar tarafından kesilerek hazırlanır ve bölgeye taşınır. Bedenin konulacağı oda açık bırakılır. Üzerine gelecek tonlarca ağırlıktaki toprağı taşıyacak ve çökmeyecek şeklide bir ince hesapla yapılır. Bütün yük yan duvarlara verilerek inşa edilirdi.
  3. Yukarıdaki işlemler bittikten sonra, ölmüşün bedeni ve hediyeler oda içine bırakılarak, oda kapatılır. Mezar odası yağmur ve kar sularından etkilenmez. Bunun için üstü önce kille sıvanırdı. Yanlarına kum bırakılır esnek bir durum oluşturulur. Bunun üstü muhtelif moloz taşlarla örülür ölen insanın önemine göre bu katmanın kalınlığı artardı.
  4. Başka bölgeden topraklar taşınır. Bu toprak çamur yapılarak taş koruma tabaka sıvanır.
  5. Tümülüs taşlardan oluşacak ise yine oda inşasından sonra, koruma tabakası oluşturulurdu. Bu tabaka kelebek kilidi şeklinde olurdu. Günümüzde de kullanılan bir düz bir ters taş koymak suretiyle örülür. Harç sertleşsin diye kaya tuzu kullanılırdı.
  6. Huniyi andıran bir tepe şeklinde tüm işlemler biter.
tarihi eser
Tarlanın ortasındak,i yığma tepe ve tümülüs
tarihi eser
Tümülüs ve ya yığma tepenin iç görünüşü

tarihi eser

Midas’ın Babası Gordidas’ın tümülüsü, Gordiyon mezarın ne kadar büyük olduğunu görebilirsiniz.

tarihi eser
Tarlada bulunam bir başka tümülü anıt mezar

 

 


Leave a comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir